Y Lab Cynaliadwyedd dyfodol gwell ar y gweill

Dy ganllaw ailgylchu@Prifysgol Bangor

gan Y Lab Cynaliadwyedd

Ar ôl siarad â nifer o fyfyrwyr a staff ledled Prifysgol Bangor, mae wedi dod yn hollol amlwg i ni nad yw pawb yn hyderus ynglŷn â pha eitemau a ellir eu hailgylchu a ble i’w rhoi.  Felly, rydym wedi paratoi’r canllawiau yma’n benodol ar gyfer campws y Brifysgol.  Os ydych yn ansicr beth i’w wneud gydag unrhyw eitem benodol gallwch gyfeirio at y canllawiau hyn.

  • Sylwch fod yna ddwy system ailgylchu wahanol yn cael eu defnyddio yn y brifysgol ar hyn o bryd – ailgylchu ar wahân ac ailgylchu cymysg. Nid yw’r system yma’n ddelfrydol, ond oherwydd cyfyngiadau economaidd dyna’r sefyllfa ar hyn o bryd ac rydym yn gofyn i chi fod yn amyneddgar.

    Y rheol gyffredinol yw bod yr hyn sy’n cael ei roi yn y biniau ailgylchu ar wahân (y gwydr, papur, plastig a biniau metel) hefyd yn medru mynd i’r biniau ailgylchu cymysg. Peidiwch â rhoi unrhyw eitemau ailgylchu arail yn y biniau ailgylchu cymysg, bydd angen i eitemau fel bwyd, batris ayyb fynd i’r biniau priodol.

    GWYDR + PAPUR + PLASTIG + METEL = BIN AILGYLCHU CYMYSG

    Os ydych am wirio eitemau penodol sydd heb eu rhestru yma, ewch i Recycle Now neu Ailgylchu dros Cymru.

  • Mae ein tîm yn Y Lab Cynaliadwyedd wedi bod yn monitro ailgylchu mewn neuaddau myfyrwyr dros fisoedd yr haf, a byddwn yn parhau i fonitro dros y 12 mis nesaf. Rydym hefyd wedi bod yn cynnal archwiliadau gwastraff, felly mae gennym syniad da o’r hyn sy’n dal i fynd i’r biniau tirlenwi.

    Er bod yr holl fflatiau a gafodd eu monitro yn ailgylchu eitemau sych megis papur, cerdyn, plastig, metel a gwydr, nid yw pob fflat yn ailgylchu gwastraff bwyd. Beth sy’n rhyfeddach ydy er bod rhai fflatiau yn ailgylchu gwastraff bwyd yn iawn, mae bwyd yn dal i gael ei daflu i’r bin tirlenwi. Mewn gwirionedd, roedd 64% o gynnwys y biniau tirlenwi yn wastraff bwyd, er eu bod yn defnyddio’r biniau bwyd. Un o’r enghreifftiau mwyaf syfrdanol a welwyd oedd y bloc o gaws a oedd wedi ei daflu i’r bin tirlenwi, dal yn ei becyn gwreiddiol, heb ei agor ac yn dal o fewn ei ddyddiad ‘defnyddio erbyn’, felly dal yn ddiogel i’w fwyta ac o ansawdd uchel.

    Bydd y Lab Cynaliadwyedd felly yn cynnal tri digwyddiad gyda’r nos ar leihau gwastraff bwyd bob semester.  Bydd y sesiynau hyn yn eich helpu i arbed arian, arbed lle a gwastraffu llai, mewn ffordd ysgafn a chymdeithasol.

  • Os byddwch yn dod o hyd i unrhyw beth nad yw wedi’i restru yma, tynnwch lun ac yna e-bostiwch ni. Er bod rhai pobl yn meddwl am wastraff fel niwsans, rydym yn annog pob un ohonoch i feddwl amdano fel adnodd. Os oes gennych chi ddiddordeb mewn ymuno yn y monitro neu mewn helpu pobl eraill i ddeall ailgylchu yn well cysylltwch â Gwen, ein hyrwyddwr ailgylchu.

  • Yn y bin plastig neu’r bin ailgylchu cymysg:

    • Poteli siampŵ a photeli hylif trin gwallt eraill
    • Poteli cegolch
    • Poteli hylif golchi llestri a photeli cynnyrch glanhau eraill
    • Poteli diodydd a chapiau
    • Potiau iogwrt
    • Tybiau margarîn
    • Bocsys bwyd plastig (yn cynnwys hambyrddau dal cig, ffrwythau a llysiau)

    X Polystyren – rhowch yn y bin tirlenwi

    X Clytiau babi neu glytiau wyneb – rhowch y rhain yn y bin tirlenwi. Peidiwch â rhoi’r rhain i lawr y toiled ar unrhyw gyfrif.

     

    X bagiau plastig, deunydd lapio a haenen lynu (cling-film) – rhowch y rhain yn y bin tirlenwi, Os oes gennych yr amser a’r/neu’r ymroddiad, mae’n bosib ailgylchu’r pethau yma mewn mannau eraill. Gweler y tab Bagiau plastig, haenen lynu & deunydd lapio bwyd byrbryd am opsiynau eraill ar sut i ailgylchu

  • Ailgylchu :: Recycle

    Er na ellir ailgylchu’r eitemau yma yn y Brifysgol, mae posib ailgylchu bagiau plastig mewn gwahanol archfarchnadoedd megis ASDA, Morrisons neu Tesco ym Mangor neu yn Waitrose ym Mhorthaethwy.  Fel arfer, mae’r mannau casglu i’w gweld yn y cyntedd.  Gallwch ailgylchu eitemau eraill gyda’ch bagiau plastig os oes ganddynt y logo hwn arnynt, megis bagiau plastig bara, bagiau plastig grawnfwydydd brecwast, deunydd lapio plastig ‘multipacks’ o ganiau a photeli plastig, bagiau rhewgell plastig, a deunydd lapio cylchgronau yma.

    Ddim yn ailgylchu : Do not recycle

    Os yw’r label hwn ar eich deunydd pecynnu ni allwch ei ailgylchu. Mae hyn yn cynnwys deunydd lapio swigod (bubble wrap), haenen lynu, pacedi creision, deunydd lapio siocled a bisgedi, cydau bwyd a diod a chaeadau ffilm hambyrddau bwyd. Rhowch y rhain yn eich bin tirlenwi.

  • Yn y bin papur neu’r bin ailgylchu cymysg:

    • Papur ysgrifennu/argraffu
    • Cardfwrdd – gwyn, llwyd a brown (bydd angen i chi dorri cardfwrdd mawr yn ddarnau llai er mwyn sicrhau ei fod yn ffitio yn y bin)
    • Bonyn cardfwrdd roliau papur toiled
    • Cardfwrdd sy’n dal cacennau, pizzas a bocsys bwyd eraill (gwagiwch yr holl fwyd o’r bocsys cyn eu hailgylchu. Peidiwch â phoeni am unrhyw ffenestri plastig, byddant yn cael eu tynnu allan yn ystod y broses ailgylchu)
    • Papur cegin (oni bai ei fod wedi cael ei faeddu gan weddillion bwyd, yna rhowch yn y bin bwyd)
    • Cartonau megis tetrapaks
    • Pecynnau sigarennau, a phapurau/cerdyn Rizla
    • Llyfrau ffôn
    • Papurau newydd, cylchgronau a thaflenni (sgleiniog a mat)
    • Amlenni gyda ffenestri neu ffilm
    • Derbyniadau
    • Llyfrau nodiadau cloriau caled, meddal a rhwymiad troellog (os ydych yn medru tynnu’r rhwymiad troellog a’i roi yn y bin metel neu yn y bin ailgylchu cymysg byddai hynny’n wych, ond peidiwch â phoeni os nad yw hyn yn bosib – caiff ei wahanu yn y broses ailgylchu)

    X papur sticeri i wneud labeli – rhowch y rhain yn y bin tirlenwi

    X clytiau babi neu glytiau wyneb – rhowch y rhain yn y bin tirlenwi. Peidiwch â rhoi’r rhain i lawr y toiled ar unrhyw gyfrif

  • Yn y bin metel neu’r bin ailgylchu cymysg:

    • Caniau alwminiwm
    • Caniau dur
    • Hambyrddau cludfwyd ffoil gwag
    • Ffoil
    • Caeadau iogwrt ffoil
    • Erosolau
    • Caeadau poteli metel (tynnwch y caeadau oddi ar y poteli cyn eu hailgylchu)

    X Cyllyll a ffyrc, a hambyrddau pobi – gallwch fynd â’r rhain i un o Ganolfannau Ailgylchu’r Cyngor.  Sylwch nad yw pob math o gerbyd yn cael ei ganiatáu i’r canolfannau ailgylchu, gallwch wirio pa gerbydau a ganiateir trwy ddilyn y ddolen uchod.

  • Yn y bin gwydr neu’r bin ailgylchu cymysg:

    • Poteli gwydr (tynnwch y caead cyn ailgylchu)
    • Jariau gwydr (tynnwch y caead cyn ailgylchu)

    X gwydr wedi torri – yn dechnegol mae’n bosib ei ailgylchu, ond yn ymarferol mae’n peri risg diogelwch i’r aelodau staff sy’n cludo a gwahanu’r gwastraff. Fedrwch chi felly wneud yn siŵr os gwelwch yn dda bod gwydr wedi torri yn cael ei lapio mewn papur newydd neu rywbeth tebyg a’i roi yn y bin tirlenwi, i osgoi unrhyw anaf posibl.

    X gwydr pyrex, gwydr ffenestri, drychau, llestri, eitemau cerameg – rhowch y rhain yn y bin tirlenwi neu gallwch fynd â nhw i un o Ganolfannau Ailgylchu’r Cyngor.  Sylwch nad yw pob math o gerbyd yn cael ei ganiatáu i’r canolfannau ailgylchu, gallwch wirio pa gerbydau a ganiateir trwy ddilyn y ddolen uchod.

  • Sylwch na ddylai wastraff bwyd fynd i unrhyw fin ailgylchu arall na’r bin tirlenwi.

    Pam ei bod yn bwysig i ailgylchu gwastraff bwyd?

    Os yw bwyd yn cyrraedd safleoedd claddu gwastraff, mae’n pydru ac yn rhyddhau methan, nwy tŷ gwydr niweidiol. Mae taflu bwyd hefyd yn wastraff enfawr o’r ynni, dŵr a’r deunydd pacio a ddefnyddir i’w gynhyrchu, cludo a storio; heb sôn am fod yn wastraff arian.

    Yn y bin bwyd:

    • Bwyd dros ben (wedi’i goginio a heb ei goginio)
    • Bwyd sydd wedi mynd heibio’r dyddiad ‘defnyddio erbyn’ (cofiwch nad yw ‘defnyddio erbyn’ yr un fath ag ‘ar ei orau cyn’ – ystyr ‘defnyddio erbyn’ yw nad yw’n ddiogel i’w fwyta ar ôl y dyddiad hwnnw, tra bod ‘ar ei orau cyn’ yn ymwneud ag ansawdd – mae’r cynnyrch ar ei orau cyn y dyddiad ‘ar ei orau cyn’)
    • Bagiau te a choffi mâl
    • Cig a dofednod (gan gynnwys esgyrn)
    • Plisgyn ŵy
    • Crwyn llysiau

    X hylifau megis olew coginio

    X gwm cnoi – mae angen iddo fynd i’ch bin tirlenwi. Er na ellir ailgylchu gwm gyda’ch gwastraff bwyd, cafwyd cynllun peilot gan Cadwch Gymru’n Daclus i geisio ailgylchu gwm cnoi

    • Batris – ailgylchu mewn biniau casglu batris ledled y Brifysgol
    • Dillad a ffabrig – cymerwch y rhain os gwelwch yn dda i’r siopau elusen yn y Stryd Fawr, neu cynhaliwch barti cyfnewid dillad gyda’ch ffrindiau

Animated Social Media Icons by Acurax Responsive Web Designing Company